Metaphysics là gì

Người ta luôn tò mò về nguồn gốc của vũ trụ. Đó là sự tìm kiếm không ngừng nghỉ của con người để giải thích vũ trụ – một giải thích cuối cùng và toàn diện, hoặc có thể nói là bao trùm mọi thứ. Qua suốt lịch sử, nhiều trường phái đã ra đời. Một số trường phái cho rằng thực tại căn bản là một yếu tố đặc thù liên quan đến thực tại đó, ví dụ như vật chất, tinh thần, ý thức hoặc chuyển động, và điều đó có nghĩa là mọi vật trong vũ trụ đều bắt nguồn từ yếu tố đó. Một số loại khác thừa nhận sự hiện hữu của một Nguyên Lý siêu nhiên, góp phần tạo nên vũ trụ mà không phải là một phần của vũ trụ. Một số nhà tư tưởng đề cập đến sự hiện diện của một nguồn gốc vũ trụ, trong khi người khác tin rằng vũ trụ có nguồn gốc từ hai hoặc nhiều nguồn. Những vấn đề này không chỉ là suy luận, mà còn ảnh hưởng lớn đến cuộc sống của con người. Vì có sự khác biệt rõ ràng giữa người tin rằng mọi thứ – bao gồm anh ta – phát sinh từ vật chất và trở về với vật chất, và người tin rằng họ được Thiên Chúa tạo dựng, Người đã đưa họ từ không có tồn tại sang có tồn tại. Ban đầu, việc nghiên cứu những vấn đề này tạo ra một lĩnh vực tri thức được gọi là triết học, minh triết hoặc khoa học. Sau này, để tránh sự nhầm lẫn với nhiều khoa học đặc thù khác, khoa học nói trên được gọi là Siêu hình học.

1. Khái niệm Siêu hình học

Siêu hình học có thể được định nghĩa là việc nghiên cứu những nguyên tắc muộn nhất, những nguyên tắc ban đầu và phổ quát nhất của thực tại.

a. Nguyên tắc muộn nhất khác biệt với những nguyên tắc gần. Ví dụ, việc tăng áp suất không khí là nguyên tắc cho việc thay đổi khí hậu; trái tim là bộ phận quản lý sự lưu thông của máu. Việc nghiên cứu những nguyên tắc trên thuộc vào các khoa học đặc thù. Ngược lại, những nguyên tắc muộn nhất có ảnh hưởng đến một ngữ cảnh, ví dụ như một nhà lãnh đạo chính trị ảnh hưởng lên toàn bộ đất nước của ông, hoặc khao khát của một con người tìm kiếm hạnh phúc với tất cả các hoạt động của anh ta. Khoa Siêu hình học xem xét những nguyên tắc muộn nhất tuyệt đối của vũ trụ. Nó cố gắng tìm ra nguyên tắc đó, nghiên cứu về bản chất và hoạt động của nguyên tắc trên, và vì Thiên Chúa là nguyên tắc muộn nhất của mọi thứ, nên hiển nhiên Ngài cũng là chủ đề chính của Siêu hình học.

Có Thể Bạn Quan Tâm :   Quan hệ pháp luật dân sự là gì? Đặc điểm, thành phần quan hệ pháp luật dân sự?

b. Siêu hình học cũng nghiên cứu những nguyên tắc ban đầu và phổ quát nhất của thực tại. Bên cạnh những nguyên tắc có ảnh hưởng đến các hiệu quả của chúng bên ngoài, còn có những yếu tố bên trong làm cho các hiệu quả tồn tại, tạo nên chúng và ảnh hưởng đến cách chúng tồn tại và hoạt động. Những yếu tố đó thường được gọi là nguyên tắc; ví dụ, nguyên tử là nguyên tắc cố định cho phân tử, xác định bản chất và tính chất của phân tử; trong sinh học, các tổ chức tế bào hoạt động như nguyên tắc cho cơ thể. Tuy nhiên, Siêu hình học tìm kiếm những nguyên tắc ban đầu và phổ quát nhất, tức là những nguyên tắc cơ bản tạo nên mọi thứ. Ai đánh giá một điều gì đó như nguyên tắc ban đầu và phổ quát nhất của mọi thứ, người đó đã đề cập đến lãnh vực siêu hình.

2. Siêu hình học như một khoa học về hiện hữu như hiện hữu

Mỗi khoa học đều có đối tượng nghiên cứu riêng, đó là một khía cạnh của thực tại nó tập trung vào. Ví dụ, sinh học nghiên cứu thế giới của sinh vật, và toán học nghiên cứu khía cạnh lượng tính của đối tượng. Chúng ta cần phải phân biệt đối tượng vật chất (đối tượng chất liệu) với đối tượng hình thế (đối tượng hình thể) của một khoa học. Điều trước được coi là “chủ đề” của một khoa học vì nó là tổng số những gì đang được nghiên cứu, trong khi điều sau là khía cạnh của đối tượng vật chất mà khoa học chú ý đến. Đối tượng vật chất của sinh học là tất cả các sinh vật, trong khi đối tượng hình thế của nó hạn chế cuộc sống chỉ từ khi bắt đầu có sự sống. Tương tự, đối tượng vật chất của y học là cơ thể con người, trong khi đối tượng hình thế của nó là cơ thể con người trong mức độ là chủ thể của sức khỏe hoặc bệnh tật. Siêu hình học nghiên cứu hiện hữu xét như hiện hữu, các đặc điểm và nguyên tắc của hiện hữu.

Có Thể Bạn Quan Tâm :   ASM Là Gì? Công Việc Của Area Sales Manager

Các khoa học đặc thù nghiên cứu những khía cạnh đặc biệt của thực tại. Tuy nhiên, cần có một khoa học khác nghiên cứu tổng thể của thực tại bằng cách tập trung vào khía cạnh tổng quát nhất của mọi thứ: rằng mọi thứ đều “hiện hữu”, đó là “thực”. Khía cạnh tổng quát đó được giả dụ bởi bất kỳ sự nhìn nhận cụ thể nào. Ví dụ, khi một nhà thực vật học nghiên cứu và phân loại các loài, ông biết rằng “có cây”, biết rằng chúng là “hiện hữu”; ý nghĩa của hiện hữu được diễn đạt trước khái niệm về bất kỳ loài cây nào. Chúng ta cần phải giải thích điều đó như sau: i) Hiện hữu: Đây là thuật ngữ siêu hình tương đương với việc gọi là “vật” trong ngôn ngữ thông thường. Hiện hữu ám chỉ “thứ gì đó có” hoặc “một điều gì đó tồn tại”. Một cây là một hiện vật, giống như một con chim, một người, một viên kim cương đều là hiện vật; nhưng khi từ ngữ “con chim” thể hiện một bản chất đặc thù hoặc một cách thức tồn tại, thì hiện hữu diễn tả sự kiện là có con chim. ii) Hiện hữu xét như hiện hữu: Trong sách giải thích Siêu hình học của Aristotle, Thánh Thomas Aquinas đã nói: “Các khoa học khác, mà liên quan đến các hiện vật đặc thù, cũng xem hiện vật (vì tất cả các đối tượng nghiên cứu của các khoa học cũng đều là hiện vật); tuy nhiên, chúng không nghiên cứu hiện hữu xét như hiện hữu, mà chỉ là một loại hiện vật đặc thù nào đó, ví dụ như con số hay hàng kẻ, ngọn lửa hoặc thứ tương tự. Vì vậy, có thể nói rằng đối tượng vật chất (đối tượng chung) của Siêu hình học là tổng thể thực tại, vì mọi sự vật, bất kể bản chất như thế nào, đều là hiện vật. Mặt khác, đối tượng hình thế (đối tượng riêng) của nó là “hiện hữu xét như hiện hữu” hoặc “hiện hữu xét nguyên nó là hiện hữu”. Đối tượng vật chất của Siêu hình học bao gồm tất cả thực tại, không có nghĩa rằng Siêu hình học là tổng hợp của tất cả các khoa học đặc thù khác nhau. Đó cũng không phải là sự kết hợp của tất cả các khoa học đặc thù (như quan điểm của một số triết gia thuộc phái thực chứng) (triết gia giả thuyết). Siêu hình học là một khoa học riêng biệt, vì nó nghiên cứu một khía cạnh đặc thù của thực tại phù hợp với Siêu hình học, đồng thời cũng được các khoa học khác thuận theo – đó là sự hiện hữu của các sự vật. iii) Đặc điểm và nguyên tắc của hiện hữu: Khi chọn đối tượng nghiên cứu, mỗi khoa học phải nghiên cứu các đặc điểm của đối tượng và tất cả những gì liên quan đến đối tượng bất kỳ cách nào. Trong khi vật lý nghiên cứu kết quả của các đặc điểm vật lý của các vật, như khối lượng hoặc năng lượng của chúng, thì Siêu hình học nghiên cứu các đặc điểm của hiện hữu xét như hiện hữu theo mức độ chúng là hiện hữu. Vì vậy, công việc của Siêu hình học cũng liên quan đến việc khám phá các khía cạnh của hiện hữu xét như hiện hữu (ví dụ, “sự thật”), cũng như các khía cạnh không thuộc về hiện hữu xét như hiện hữu (như “vật chất” hoặc bản chất của đối tượng).

Có Thể Bạn Quan Tâm :  

Hơn nữa, mọi khoa học đều nghiên cứu một loại hiện vật riêng biệt và các nguyên tắc riêng của nó, vì tri thức không thể hoàn chỉnh nếu không hiểu được các nguyên tắc.

Back to top button