Trả lời: Hai lực cân bằng là gì? Cách xác định hai lực cân bằng


Lực và cách xác định phương, chiều và độ lớn của lực

Để hiểu được ý nghĩa của hai lực cân bằng, ta cần hiểu lực là gì và cách xác định phương, chiều và độ lớn của lực như sau:

Định nghĩa lực

Trước khi tìm hiểu về hai lực cân bằng, ta cần hiểu lực trước tiên.

Xem xét ví dụ dưới đây

Để đóng cánh cửa, chúng ta cần dùng lực để đẩy cánh cửa lại.

Khi treo một quả nặng lên lò xo, chúng ta thấy quả nặng kéo lò xo xuống.

Qua hai trường hợp trên, ta thấy trong trường hợp 1 có lực đẩy từ tay lên cánh cửa, trong khi trường hợp 2 có lực kéo từ quả nặng lên lò xo.

Ta có thể kết luận rằng lực là sự đẩy hoặc kéo của vật này lên vật khác.

Định nghĩa: Lực là sự đẩy hoặc kéo của vật này lên vật khác.

Ký hiệu của lực là: F

Cách nhận biết lực: Dựa vào ví dụ và định nghĩa trên, ta nhận biết rằng khi một vật bị thay đổi hình dạng hoặc chuyển động, vật đó đã chịu tác động của lực.

Cách xác định phương, chiều và độ lớn của lực

Mỗi lực có phương, chiều và độ lớn được xác định. Phương, chiều và độ lớn của lực còn gọi là cường độ lực.

Phương của lực: Có thể là phương thẳng đứng, phương nằm ngang, hoặc phương xiên.

Chiều của lực: Có thể là chiều từ trên xuống dưới, từ dưới lên trên, từ trái sang phải hoặc từ phải sang trái. Khi một vật chịu tác động của lực, vật sẽ bị tác động biến dạng theo phương và chiều mà lực tác động lên nó.

Có Thể Bạn Quan Tâm :   Optimizer- Hiểu sâu về các thuật toán tối ưu ( GD,SGD,Adam,..)

Trong lớp 6, ta thường gặp phương nằm ngang hoặc phương thẳng đứng. Đối với hai lực cân bằng, ta cũng có thể xác định được phương và chiều của chúng.

Đơn vị đo lực: Newton (N)

Khi hiểu được ý nghĩa và đặc điểm của lực, ta sẽ đi vào tìm hiểu về “hai lực cân bằng”.

Xem thêm: Tổng hợp đầy đủ kiến thức Vật lí lớp 6 (+ lý thuyết, công thức và bài tập)

Hai lực cân bằng là gì?

Đầu tiên, hãy xem xét trường hợp sau. Giả sử có hai đội chơi kéo co A và B cùng kéo một sợi dây. Sợi dây sẽ di chuyển về phía đội nào? Dựa vào kiến thức về lực, ta có thể xác định ba trường hợp sau đây:

  • Lực do đội B tác động lên dây có chiều hướng về bên phải, phương dọc theo dây. Nếu lực của đội B lớn hơn, sợi dây sẽ di chuyển về đội B.

  • Lực do đội A tác động lên dây có phương dọc theo dây và chiều hướng về bên trái. Nếu lực của đội A lớn hơn, sợi dây sẽ di chuyển về bên trái.

  • Nếu đội A và B cùng tác động lên sợi dây một lực mạnh như nhau, có cùng phương và chiều ngược nhau, sợi dây sẽ đứng yên. Trường hợp này gọi là hai lực cân bằng.

Kết luận về hai lực cân bằng:

Hai lực được gọi là cân bằng khi cùng tác động lên cùng một vật, có cùng phương (có thể là phương nằm ngang hoặc phương thẳng đứng), có độ lớn bằng nhau và có chiều ngược nhau.

Lưu ý về hai lực cân bằng: Trong trường hợp ta thấy hai lực tác động có cùng độ lớn, cùng phương, ngược chiều nhưng lực tác động lên hai vật KHÁC NHAU, hai lực đó không được gọi là hai lực cân bằng.

Có Thể Bạn Quan Tâm :   Die casting là gì? Ưu - nhược điểm của die casting không thể bỏ qua

Cách xác định hai lực cân bằng

Để xác định hai lực là hai lực cân bằng, ta cần đảm bảo có đủ những yếu tố sau:

  1. Hai lực phải luôn tác động lên cùng một vật bất kỳ.

  2. Hai lực có cùng phương, tức là nằm trên cùng một đường thẳng.

  3. Hai lực có chiều ngược nhau.

  4. Độ lớn của hai lực bằng nhau.

Khi xác định hai lực có phải là hai lực cân bằng hay không, ta cần đảm bảo có đủ 4 yếu tố trên. Nếu thiếu bất kỳ yếu tố nào, hai lực đó không phải là hai lực cân bằng.

XÂY DỰNG NỀN TẢNG TOÁN HỌC VẬT TRỤC CHO TRẺ EM TỪ NHỎ VỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC TÍCH CỰC, CHI PHÍ CỰC RẺ CHƯA ĐẾN 2K/NGÀY CÙNG MONKEY MATH. GIÚP TRẺ TÍNH TOÁN NHANH HƠN, PHÁT TRIỂN TƯ DUY TỐT HƠN NGAY HÔM NAY.

Ví dụ về hai lực cân bằng trong cuộc sống

Khi treo chiếc quạt trần lên trần nhà, chiếc quạt có thể đứng yên được nhờ hai lực cân bằng: Lực kéo từ trần nhà và trọng lượng của chiếc quạt.

Tại sao chúng ta có thể đứng thẳng trên mặt đất mà không bị ngã? Đó là vì chúng ta chịu tác động của hai lực: Trọng lực (hay còn gọi là lực hút của trái đất) và lực đẩy từ sàn nhà. Hai lực này có phương thẳng đứng, chiều ngược nhau và độ lớn bằng nhau, nên chúng được gọi là hai lực cân bằng. Khi hai lực tác động lên chúng ta, chúng ta có thể đứng thẳng.

Một ví dụ khác là khi ta đặt một đồ vật lên một bàn. Đồ vật đó đứng yên nhờ hai lực cân bằng.

Giải đáp một số câu hỏi về hai lực cân bằng

Câu 1: Đáp án đúng cho câu hỏi sau:

Hai lực cân bằng là hai lực…?

  1. Mạnh như nhau, cùng phương và cùng chiều, tác động vào cùng một vật.

  2. Mạnh như nhau, có cùng phương nhưng ngược chiều, tác động vào cùng một vật.

  3. Mạnh như nhau, ngược phương và ngược chiều, tác động vào cùng một vật.

  4. Mạnh như nhau, có cùng phương nhưng ngược chiều, tác động vào hai vật ngược chiều nhau.

Có Thể Bạn Quan Tâm :   College là gì? College và University khác nhau ở điểm nào?

Câu 2: Phát biểu nào sau đây không đúng?

  1. Lực là tác động đẩy, kéo của vật này lên vật khác.

  2. Nếu chỉ có hai lực tác động vào cùng một vật mà vật đó đứng yên, thì hai lực đó là hai lực cân bằng.

  3. Hai lực cân bằng là hai lực mạnh như nhau, có cùng phương nhưng ngược chiều.

  4. Nếu chỉ có hai lực tác động vào cùng một vật, thì hai lực đó là hai lực cân bằng.

Câu 3: Hai lực cân bằng không thể có…

  1. Cùng hướng.

  2. Cùng phương.

  3. Cùng giá trị.

  4. Cùng độ lớn.

Câu 4: Một vật chịu tác động của hai lực cân bằng sẽ…

  1. Di chuyển.

  2. Chuyển động chậm dần.

  3. Tiếp tục chuyển động thẳng và đều.

  4. Chuyển động nhanh dần.

Câu 5: Hai lực cân bằng không có các đặc điểm nào sau đây?

  1. Cùng phương.

  2. Cùng chiều.

  3. Cùng độ lớn.

  4. Cùng tác động vào một vật.

Đáp án: 1 – B, 2 – D, 3 – A, 4 – C, 5 – B

Bài tập về hai lực cân bằng trong vật lý 6 để luyện tập

Hai lực cân bằng là một phần kiến thức mà chúng ta học trong chương trình Vật lý lớp 6. Sau khi đã nắm vững lý thuyết, dưới đây là một số bài tập để bạn áp dụng và rèn kỹ năng của mình.

Sau bài viết này, chúng ta đã hiểu rõ về hai lực cân bằng có ý nghĩa và đặc điểm như thế nào? Đặc biệt, chúng ta cũng hiểu tại sao con người có thể đứng thẳng. Hy vọng rằng bài viết về “hai lực cân bằng là gì” sẽ giúp bạn làm bài tập tốt hơn. Monkey chúc bạn học tốt.

Back to top button